გეგმავდა თუ არა ოდესის გუბერნატორი და საქართველოს ექსპრეზიდენტი მიხეილ სააკაშვილი საქართველოში დესტაბილიზაციას და რა არის მისთვის "რუსთავი 2"-ის დაცვა - ბრძოლა სიტყვის თავისუფლებისთვის, თუ პარტიული ტელევიზიის შესანარჩუნებლად? - ეს შეკითხვა ორი დღის წინ უკრაინულ ინტერნეტ გვერდზე სააკაშვილი-გვარმიას და სააკაშვილი-ბოკერიას საუბრების გასაჯაროვების შემდეგ ბევრმა დასვა. პოზიცია-ოპოზიციაში შეფასებები რადიკალურად განსხვავებულია და ორივე მხარე ბრალდებებს ერთმანეთს უყენებს.
"რკინის კონსტრუქციები", "საჭიროა ფიზიკური დაპირისპირება", "უნდა იყოს ცხვირ-პირის დანაყვები", "იშოვეთ ბოევიკები", "გაისროლონ", "სხვანაიარდ ვერ მივიქცევთ ყურადღებას" - ეს ფრაზები მიხეილ სააკაშვილს ეკუთვნის და სწორედ ამის გამო ატყდა მორიგი ურთიერთბრალდებები თბილისში.
"ნაციონალური მოძრაობა" ამტკიცებს, რომ საუბარი მხოლოდ პროტესტს და ხელისუფლების მხრიდან შესაძლო სისხლის დაღვრას ეხება და არაფერი ისეთი არ თქმულა, რაზეც ისინი საჯაროდ არ საუბრობენ. ხოლო "ბოევიკებში" იგულისხმება "ნებისმიერი ადამიანი, რომელიც თავის უფლებებს იცავს".
ხელისუფლება კი ექს-პრეზიდენტ სააკაშვილს არეულობის დაგეგმვაში ადანაშაულებს.
როგორც სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის ხელმძღვანელის მოადგილე ლევან იზორიამ განაცხადა, სუს-ის კონტრდაზვერვის დეპარტამენტის სამძებრო ღონისძებების შედეგებისა და მედიაში გავრცელებული ინფორმაციის საფუძველზე 24 ოქტომბერს უკვე დაიწყო გამოძიება სს კოდექსის 315-ე მუხლის | ნაწილით, რაც ითვალისწინებს შეთქმულებას სახელმწიფო ხელისუფლების დასამხობად ან ხელში ჩასაგდებად.
შსს-ს თანამშრომლობით უკვე გატარებულია უსფრთხოების რიგი ღონისძიებები შესაძლო დანაშაულის პრევენციის მიზნით მიმდინარე გამოძიების ფარგლებში.
ამ გამოძიების ფარგლებში გუშინ ბოკერია და გვარამიაც დაკითხეს. სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურმა კი უკრაინის შესაბამის უწყებებს სამართლებრივი დახმარებისთვის შესაბამისი ინფორმაციის მიღების მიზნითაც მიმართა.
პრემიერ-მინისტრ ირაკლი ღარიბაშვილის განცხადებით, სიტუაციას სრულად ფლობენ და სამართალდამცავები გაანეიტრალებენ ყველას და ყველაფერს, რაც სახელმწიფოს წინააღმდეგ იქნება მიმართული.
პრეზიდენტმა გიორგი მარგველაშვილმა კი განაცხადა, რომ დაუშვებელია უცხო ქვეყნის მაღალჩინოსანი ერეოდეს ქვეყნის შიდა პოლიტიკაში და გეგმავდეს რაიმე ტიპის არეულობას.
საპარლამენტო უმრავლესობის წევრი თამაზ მეჭიაური ამტკიცებს, რომ მისთვის ჩანაწერის გარეშეც ნათელი იყო "ნაციონალები" არეულობისთვის რომ ემზადებოდნენ.
თამაზ მეჭიაური: "ერთი თვის წინ ვთქვი, რომ ლარის ვარდნას, ტელევიზიის თემას თუ სხვას გამოიყენებენ და ხელისუფლების დამხობას შეეცდებიან მეთქი, რადგან მათ ლეგიტიმური გზით, არჩევნების გზით ხელისუფლებაში დაბრუნების შანსი არ აქვთ. ცალსახაა, რომ საუბრობენ, სისხლის ღვრის პროვიცირება უნდა მოახდინონ.
"ჩვენ გვახსოვს ნორა კვიციანი გვარამიამ და მისნაირებმა რის გამო დააკავეს რამდენიმე წლით. იგივე ირაკლი ბათიაშვილი, რომელმაც "გამაგრდითო" თქვა და მხოლოდ ამის გამო დაიჭირეს. არაფრის გამო წლები ჰყავდათ ადამიანები ციხეში და მათთან შედარებით ეს სატელეფონო განცხადებები სერიოზული დანაშაულის ნიშნების მატარებელია.
"ამ ჩანაწერის ნამდვილობას არც უარყოფენ, უბრალოდ სხვა ინტერპრეტაციას უკეთებენ. სისხლისღვრის პროვოცირებისკენ აკეთებენ მოწოდებას და ყველა იდიოტები ვგონივართ?! გარკვეულწილად ჩვენი ბრალიცაა, რომ ამ თავხედებს ამდენ უფლებას ვაძლევთ, მაგრამ ამ მოწოდებას მაინცდამაინც ბევრი მხარდამჭერი არ ეყოლება", - ამბობს მეჭიაური.
მისივე თქმით, უდავოა, რომ "რუსთავი 2" და "ნაციონალური მოძრაობა" ერთი ორგანიზმია. "ნაციონალებს" ეშინიათ არა თავისუფალი სიტყვის ჩახშობის, არამედ იმის, რომ წილებს დაკარგავენ და ტელევიზია მათი პარტიული დიქტატისაგან გათავისუფლდება და იქიდანაც ითქმება ობიექტური და თავისუფალი სიტყვა. დღეს ტელევიზია მათი პროპაგანდის მანქანაა, პარტიის სიცრუის მანქანაა და ეშინიათ ეს ხელიდან არ გამოეცალოთ.
"ყველამ ძალიან კარგად იცოდა და იცის, რომ ეს ტელევიზია სააკაშვილისაა. აქ უბრალოდ საინტერესო ისაა, რა რეაგირება ექნებათ ჩვენს მეგობრებს, ბრჭყალებში თუ ბრჭალებს გარეშე, დასავლეთში. მაინტერესებს ახლა როგორ აღშფოთდებიან ამ მოწოდებებზე. "იდიოტებიო", - თქვა სააკაშვილმა. შესაძლოა ზოგ შემთხვევაში მართალიც იყო. შეიძლება ბევრ ფულს უხდის და იმის შესაბამისი უკუგება ვერ მიიღო.
"ჩემი პირადი აზრია, თუ უკრაინაში ამ პროცესს შესაბამის შეფასებას არ მისცემენ და თავისი ტერიტორიის ამ ჯგუფის პლაცდარმად გამოყენებას გააგრძელებენ, ჩვენ ამ ქვეყნის ხელისფლების მეგობრულ დამოკიდებულებაში ეჭვი უნდა შევიტანოთ", - დასძენს მეჭიაური.
არეულობაში ეჭვმიტანილი მხარე ბრალდებებს კატეგორიულად უარყოფს. "რუსთავი 2"-ის გენერალური დირექტორის თქმით, ისინი ტელევიზიას ბოლომდე დაიცავენ და ამტკიცებს, რომ არც ერთი წუთით "რუსთავი 2" რაიმე ტიპის რევოლუციურ სცენარებზე არ ფიქრობს. ხოლო თუ ვინმე პროვოკაციას მოაწყობს და გასროლა მოხდება, ესროლონ მათ.
"ნაციონალური მოძრაობის" აღმასრულებელი მდივნის სერგო რატიანის თქმით, ისინი სრულიად გახსნილად ყოველთვის ამბობდნენ, რომ "რუსთავი 2"-ს დაიცავდნენ და ამ ფარულ უკანონო ჩანაწერში ამაზე მეტი და მით უმეტეს, დანაშაულებრივი არაფერი თქმულა.
"პრემიერ-მინისტრმა პირდაპირ საჯაროდ მოუწოდა ხალხს ძალადობისკენ და 10 რეგიონში ერთდროულად "ნაციონალური მოძრაობის" ოფისებზე მიიტანეს კიდეც იერიში. თუ ძალადობასა და არეულობაზეა საუბარი, ეს სწორედ ხელისუფლებიდან მოდის და არა ჩვენგან. ხოლო ის, რომ ჩვენ "რუსთავი 2"-ს ბოლომდე დავიცავთ, ბევრჯერ ვთქვით და ვიტყვით.
"თუ ხელისუფლება იძალადებს, კონსტიტუციისა და სამართლით დადგენილ ჩარჩოში მშვიდობიანი პროტესტის ფარგლებში ვიმოქმედებთ. სადმე იყო საუბარი თავდასხმაზე?! როდესაც სახლში გივარდებიან, უფლება გაქვთ დაიცვათ საკუთარი სახლები.
როდესაც ხელისუფლება ქვეყნის კონსტიტუციურ მოწყობას და მედიის თავისუფლებას ანგრევს, ადამიანმა წინააღმდეგობა არ უნდა გაუწიოს?! მაშინ თქვენ ეთანხმებით იანუკოვიჩს, რომელიც ქართული მთავრობის იდეალია.
"დიახ, ჩვენ ვართ ადამიანები, რომლებიც ჩვენს თავისუფლებებს დავიცავთ. "ბოევიკი" არის ნებისმიერი ადამიანი, რომელიც თავის უფლებას იცავს. იქ საუბარი იყო თავდაცვაზე. ეს მარტივი რაღაცაა," - აცხადებს რატიანი.
მისი თქმით, "ნაციონალური მოძრაობის" და "რუსთავი 2"-ის გაიგივება ვერ მოხდება და ის, რომ "ნაცინალური მოძრაობა" ასე თავგამოდებით იცავს "რუსთავი 2"-ს, იმას კი არ ნიშნავს, რომ ის პარტიული ტელევიზიაა, არამედ იმას, რომ დასავლური ღირებულებების ყველაზე რეიტინგული არხის დახურვას არ დაუშვებენ.
"დღევანდელ მმართველს, ივანიშვილს ჰქონდა "მე-9 არხი" და ახლა აქვს "ჯიდიესი". ახლა კი უნდა "რუსთავი 2"-იც ჩაიგდოს ხელში და ჩვენ ამას შევეწინააღმდეგებით.
"რუსთავი 2"-ს და ჩვენ გვაქვს ერთიანი დასავლური ღირებულებები. ჩვენ გარდა სხვა პოლიტიკური ძალებისთვისაც მნიშვნელოვანია დასავლური ღირებულებები და შესაძლებელია საზოგადოების ნაწილი საერთო ღირებულებების მიხედვით გაერთიანდეს, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ ჩვენ ერთი გუნდის ან ერთი ინსტიტუტის წევრები ვართ.
"რუსთავი 2"-ს ზუსტად იგივენაირად, ოღონდ სხვადასხვა მეთოდებით 12 პარტია და ძალიან ბევრი არასამთავრობო ორგანიზაცია იცავს, რა ეს ყველა ერთი ორგანიზაციაა?! ივანიშვილის პარანოიაა, რომ ლეიბორისტები და ჩვენ თურმე ერთი პარტია ვართ. საზოგადოებაში ამის კულტივირება უნდა ხდებოდეს?! ჩვენ, ლეიბორისტები, ალასანია, მემარჯვენეები ყველა ვთანხმდებით, რომ დავიცავთ ამ ტელევიზიას და რა, ჩვენ ერთი პარტია ვართ?!" - დასძენს რატიანი.
მისი თანაპარტიელი გოკა გაბაშვილიც აღნიშნავს, რომ სიტუაციის დაძაბვა მხოლოდ ხელისუფლებას შეუძლია და თუ ხელისუფლება აგრესიაზე არ წამოვა, არავის არანაირი ძალადობრივი გეგმა არ აქვს.
"ბათიაშვილის დაჭერის გაიგივება ამ ჩანაწერთან არასერიოზულია. მაშინ კვიციანის მეთაურობით მტერთან მოთანამშრომლე შეიარაღებული ჯგუფი ხელისუფლებას ამბოხებას და დაუმორჩილებლობას უცხადებდა და ბათიაშვილი კი მას მხარს უჭერდა. გვარამია მაია ასათიანთან და გიორგი გაბუნიასთან ერთად შეიარაღებული რაზმია და ამიტომ მხარდაჭერა დანაშაულია?!
"აქ საუბარია საზოგადოების კრიტიკულად განწყობილ ნაწილზე, რომელიც ამბობს, რომ ივანიშვილს რეიტინგული ტელეკომპანიის დათრევის საშულებას არ მისცემენ. ეს დანაშაულია? სადმე შეტაკებაა თუ რა?!
"ჩანაწერში საუბარია იმაზე, რომ პანიკაში ჩავარდნილი, აბსოლუტურად გაკოტრებული და დემორალიზებული ხელისუფლება შეიძლება სროლაზე და ნებისმიერ სისასტიკეზე წავიდეს. თუ თავდასხმას განახორციელებენ, ეს ადვილად არ გამოუვათ, ეს ბევრჯერ გვაქვს ნათქვამი, რომ ამას დიდი პროტესტი მოჰყვება",- აღნიშნავს გაბაშვილი.
მისი განმარტებით, პოლიტიკურ პარტიას შეიძლება ჰქონდეს თავისი მხარდამჭერი მედიასაშუალება. მსოფლიოში გავლენიან მედიასაშუალებებს აქვთ სარედაქციო პოლიტიკა, რომელიც დამალული არ არის და თავის სიმპათიებს ავლენენ, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ ეს მედიასაშუალებები ამ თუ იმ პოლიტიკური პარტიის კუთვნილებაა. "ფოქს ნიუსი", მაგალითად, მოვლენებს რესპუბლიკური პარტიის კუთხით აშუქებს, "სიენბისი" უფრო დემოკრატიული პარტიისკენ გადახრით, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ ეს მედია გიგანტები ან ერთი პარტიისაა ან მეორესი.
გაბაშვილი აცხადებს, რომ ასევეა "რუსთავი 2", რომელიც მაღალრეიტინგული ტელევიზიაა და ისეთივე პროდასავლურია, როგორიც "ნაციონალური მოძრაობა", მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ ტელევიზია პარტიის კუთვნილებაა.
მისივე თქმით, აბსურდია იმაზე მსჯელობაც, რომ რაიმე გადატრიალება მზადდებოდა. ამის ნიშნები არ ყოფილა და ამაზე თუნდაც ის მეტყველებს, რომ დღეს არანაირ ბარიკადებს არ ვხედავთ.
"ეს საუბარი ჩაწერილია ალბათ სადღაც 19-ში, როდესაც იდელოგიური შემზადება ხდებოდა იმის, რომ 22-ში "რუსთავი 2"-ის საქმეზე გადაწყვეტილებას გამოიტანდნენ და დაუყოვნებლივ აღასრულებდნენ. საუბარია ბარიკადებზე, მაგრამ სადმე ბარიკადები ნახეთ?! ამაშია საქმე.
"არის საუბარი, მაგრამ არეულობის დაგეგმვაზე საუბარი არ შეიძლება იყოს. ჩვენ ნებისმიერ მედიას დავიცავთ. რა თქმა უნდა, "რუსთავი 2" ყველაზე დიდი, წარმატებული და გავლენიანი მედია საშუალებაა, მაგრამ ნებისმიერი მედიასაშუალება, რომელსაც ივანიშვილი მიადგება, ჩვენგან დაცვას მიიღებს", - დასძენს გაბაშვილი.
ყოფილი გენერალური პროკურორის გია მეფარიშვილის შეფასებით, საინფორმაციო საშუალებებში გავრცელებული ფარული ჩანაწერის საფუძველზე გამოძიების დაწყება კანონიერია, რადგან საქართველოს სს საპროცესო კანონმდებლობით, ნებისმიერ საინფორმაციო საშუალებაში გავრცელებული ინფორმაცია გამოძიების დაწყების საბაბია.
მისი თქმით, აშკარად იკვეთება დანაშაულის შემადგენლობა, მაგრამ უდანაშაულობის პრეზუმფციის პრინციპის გათვალისწინებით, კონკრეტული დასკვნის გაკეთების შესაძლებლობაზე საუბარი ნაადრევია, ამას გამოძიება დააზუსტებს.
ა/ო "საერთაშორისო გამჭვირვალობა - საქართველოს" იურისტი გია გვილავა ამბობს, რომ ასეთი ტიპის საუბრები შესაძლებელია პრობლემა იყოს შემდგომში სიტუაციის ესკალაციისათვის და გამოძიება აუცილებელია.
გია გვალია: "ძალიან რთული სიტუაციაა შექმნილი. აგრესიული მოწოდებებისკენ იყო საუბარი. თუმცა, ეს რომ ცალსახად სს დანაშაულია, ეს ბრალი დამტკიცებული არ არის".
პოლიტოლოგი რამაზ საყვარელიძე მიიჩნევს, რომ გადატრიალების ბრალდება ცოტა გადაჭარბებულია, უშუალოდ დესტაბილიზაციის პროვოცირების მცდელობა კი აშკარაა და ესეც სერიოზული დანაშაულია.
მისი თქმით, ამ ფარულმა ჩანაწერმა დატოვა იმის შთაბეჭდილება, რომ სააკაშვილის აშკარა ინტერესია "რუსთავი 2" თავისი პრობლემების გადაწყვეტის მიზნით გამოიყენოს და ის, რომ მისთვის ტელევიზიაც და მთელი პარტიაც მხოლოდ საზარბაზნე ხორცია პოლიტიკურ ბრძოლაში.
ექსპრემიერ ივანიშვილის ყოფილი მრჩეველი გია ხუხაშვილი მიიჩნევს, რომ მუდმივად წინა ხელისუფლების დანაშაულებებზე საუბარი სწორი არ არის და მაგალითად, ბათიაშვილი უკანონოდ რომ დაიჭირეს, ვიცით და "ის, რომ უკანონოდ იჭერდა, მეც მაქვს უფლება" - ასეთი მიდგომა უადგილოა. ის ხელისუფლებას ურჩევს, "ასეთ სისულელეებს მეორედ ნუ იტყვიან".
"სააკაშვილზე არ ვილაპარაკებ, ის ჩვეულებრივი სულელია. გვარამიას მხრიდან კი დანაშაულის ნიშნები ვერ დავინახე.
სააკაშვილმა სერიოზული დარტყმა არა მარტო "რუსთავი 2"-ს, არამედ "ნაციონალურ მოძრაობასაც" მიაყენა და ეს მის შესაძლებლობებს ასუსტებს, გარკვეული დროით მაინც", - აღნიშნავს ხუხაშვილი და დასძენს იმასაც, ამ საუბრებით სააკაშვილმა "რუსთავი 2"-ში მომუშავეთა ნაწილს გარკვეული ფსიქოლოგიური დარტყმა მიაყენა, რადგან კიდევ ერთხელ დადასტურდა, რომ "რუსთავი 2" სააკაშვილს უდევს ჯიბეში.
"რეალობას პოლიტიკაში დიდი მნიშვნელობა არ აქვს და მას შემდეგ, რაც "რუსთავი 2"-ის კანონიერი მფლობელები დვალი და აქიმიძე გააძევეს, ტელევიზია სააკაშვილმა რომ ჩაიდო ჯიბეში, ამაში ყველა დარწმუნებულია. ხოლი ეს იმას არ ნიშნავს, რომ ტელევიზია ვიღაცას ხელოვნურ მართვაზე ჰყავს გადაყვანილი.
"შორს ვარ იმ აზრისაგან, რომ ეს არის წმინდა პროპაგანდა და ყველაფერი დაკვეთილია. იქ მუშაობენ ადამიანები, რომლებსაც სწამთ, რომ წინა ხელისუფლება იყო კარგი და დღევანდელი ცუდია და ყოველდღიურ რეჟიმში რაღაცის მიწოდება არ სჭირდებათ. სააკაშვილის ეს განცხადებები კი მომუშავეთა ნაწილისათვის გარკვეულწილად ფსიქოლოგიური დარტყმა იქნებოდა. ისინი კარგ მდგომარეობაში არ არიან და არ მინდა კიდევ ერთი ადამიანი გავხდე, ვინც ამაზე იქირქილებს", - ამბობს ხუხაშვილი.
მისივე თქმით, ის, რომ "რუსთავი 2" "ნაციონალური მოძრაობის" არხია, დღეს დიდი უბედურება არ არის. მედია სახიფათოა მაშინ, როდესაც მას ხელისუფლება აკონტროლებს, ხოლო თუ ოპოზიციის კუთვნილებაშია, ეს სახელმწიფოსთვის ცუდი არ არის.
"დამოუკიდებელი მედია საერთოდ არ არსებობს. აქ მნიშვნელოვანი ისაა, რომ ვერც ერთმა არხმა ვერ შეძლო "რუსთავი 2"-სთვის სერიოზული კონკურენცია გაეწია. "რუსთავი 2"-ზე აგრესიულია "ტაბულა", არადა იქაც შეიძლება სადავო ყოფილიყო იგივე "მზის" შენობა და სხვა, მაგრამ მას არ ეხებიან, იმიტომ რომ მისი აუდიტორია მცირეა და აქ ჩანს პოლიტიკური ინტერესი", - დასძენს ხუხაშვილი.